ศิลปินประชาชนโหมะถิกิต (Mỗ Thị Kịt)

ศิลปินประชาชนโหมะถิกิต (Mỗ Thị Kịt) เกิดและเติบโต ที่อำเภอบิ่งยา ซึ่งเป็นถิ่นที่มีชื่อเสียงในศิลปะการร้องเพลงทำนองแทนในจังหวัดหล่างเซิน นาง โหมะถิกิต ได้เริ่มเรียนการร้องเพลงทำนองแทนตั้งแต่ตอนอายุ 15 ขวบ จนสามารถจำเพลงทำนองแทนได้หลายหมื่นบทเพื่อที่จะสามารถแสดงตลอด 3 วัน 3 คืนในงานเทศกาลเพลงทำนองแทนและงาน Khao Sluông หรือ งานรับรองการบรรลุนิติภาวะของชนเผ่าไตและหนุ่งได้ ในยามวสันต์ฤดูทุกปี นาง โหมะถิกิต ได้จัดกิจกรรม lẩu then หรือ การร้องเพลงทำนองแทนที่บ้านเพื่อแสดงความสำนึกในบุญคุณต่อบรรพบุรุษและเสริมสร้างความสามัคคีระหว่างชาวบ้าน โดยมีชาวบ้านมาฟังการร้องเพลงทำนองแทนเป็นจำนวนมาก ศิลปินประชาชนโหมะถิกิต เผยว่า“เพลงทำนองแทนมีความพิเศษมาก เนื้อร้องสอนให้เรามีความรักใคร่ ไม่ทะเลาะและอิจฉาคนอื่น สิ่งที่สำคัญที่สุดที่ฉันตระหนักในการแสดงร้องเพลงทำนองแทนคือต้องการสื่อถึงความรักใคร่และการช่วยเหลือจุนเจือกันซึ่งสำคัญมากกว่าเงินค่าตอบแทน บางงานเขาให้เงินตอบแทนแค่ 1,000-2,000 ด่ง ฉันก็รับปากไปแต่บางงานเขาจ่ายเป็นล้านสองล้านแต่ถ้าเห็นว่าไม่เหมาะสมดิฉันก็ไม่รับ บางครั้งก็มีครอบครัวที่ยากจนเชิญมาร้องประกอบงานเซ่นไหว้เพื่อขอพรขอให้คนในบ้านหายป่วยแข็งแรง ดิฉันก็ซื้อไก่มาให้หมอผีทำพิธีเพื่อหวังให้เขาได้คลาดแคล้วจากโรคภัยไข้เจ็บ นั่นคือความรักใคร่ระหว่างกัน ขอให้ตัวเองได้มีโอกาสร้องเพลงพื้นเมืองของชนเผ่าตนก็พอแล้ว”

ในตลอด 10ปีที่ผ่านมา นาง นงถิเฝือง ลูกสาวของนางโหมะถิกิตและหัวหน้าสมาคมอนุรักษ์เพลงพื้นเมืองอำเภอบิ่งยา จังหวัดหล่างเซิน ได้บันทึกกระบวนการรวบรวมและแสดงการร้องเพลงทำนองแทนของแม่เอาไว้และเรียบเรียงหนังสือเรื่อง “ผู้ที่อนุรักษ์คุณค่าเพลงทำนองแทนจัหวัดหล่างเซิน”โดยจะได้รับการตีพิมพ์ในปลายปีนี้ นางนงถิเฝือง เผยว่า“แม้จะสูญเสียพ่อแม่และพี่ชายตั้งแต่ตอนอายุ 15 ขวบ แต่ศิลปินประชาชนโหมะถิกิตได้พยายามฟันฝ่าอุปสรรคทั้งปวงเพื่อเรียนการร้องเพลงทำนองแทนและประกอบอาชีพร้องเพลงแทนในกิจกรรมด้านความเลื่อมใสมาเป็นเวลากว่า 85ปี ซึ่งเป็นช่วงเวลาที่เต็มไปด้วยความยากลำบากและความภาคภูมิใจ คุณแม่คือตัวอย่างดีเด่นให้ลูกหลานปฏิบัติตาม”
เมื่อปี 2019 ศิลปินโหมะถิกิต ได้รับการประกาศเกียรติคุณเป็นศิลปินประชาชน

เมื่อปี 2015 ศิลปินโหมะถิกิตได้รับการประกาศเกียรติคุณเป็นศิลปินยอดเยี่ยมและเมื่อปี 2019 ได้รับการประกาศเกียรติคุณเป็นศิลปินประชาชน โดยมีนักวิจัยวัฒนธรรมที่เดินทางไปหาศิลปินโหมะถิกิตเพื่อศึกษาค้นคว้าการร้องเพลงทำนองแทนของชนเผ่าไตและหนุ่งเป็นจำนวนมาก ศิลปิน เหงวียน ซวน แบ๊ก ครูสอนการร้องเพลงทำนองแทนของวิทยาลัยวัฒนธรรมศิลปะเหวียดบั๊กได้เผยว่า“ศิลปินโหมะถิกิตเป็นหนึ่งในศิลปินที่รู้จักและสามารถร้องเพลงทำนองแทนตั้งแต่ยังเล็ก จึงสามารถร้องเพลงแทนโบราณและมีการผสมผสานทางวัฒนธรรมระหว่างชนเผ่ากิงและชนเผ่าไตได้ดี ถึงแม้จะมีอายุ 100 ปีแล้ว แต่เธอยังคงมีเสียงร้องที่ทรงพลังและช่วยส่งเสริมศิลปินรุ่นใหม่ในการศึกษาค้นคว้าและอนุรักษ์การร้องเพลงทำนองแทนโบราณ”

ศิลปินโหมะถิกิตยังได้รับเชิญไปแสดงการร้องเพลงทำนองแทนในจังหวัดต่างๆเพื่อแนะนำเอกลักษณ์วัฒนธรรมของเพลงทำนองแทนโบราณของจังหวัดหล่างเซิน ซึ่งดร. หว่าง วัน ป๋าว นายกสมาคมมรดกวัฒนธรรมจังหวัดหล่างเซิน อดีตผู้อำนวยการสำนักงานวัฒนธรรม กีฬาและการท่องที่ยวจังหวัดหล่างเซินได้เผยว่า“ศิลปินโหมะถิกิตได้ร้องเพลงทำนองแทนในตลอดกว่า 80ปี ซึ่งถือเป็นผู้อนุรักษ์คุณค่าเพลงทำนองแทนจังหวัดหล่างเซินและเป็นมรดกอันล้ำค่าที่มีส่วนร่วมอนุรักษ์ผ่านการสอนเพลงทำนองแทนโบราณให้แก่ศิลปินรุ่นใหม่เพื่อมีส่วนร่วมอนุรักษ์ขนบธรรมเนียมประเพณี วัฒนธรรมของจังหวัดหล่างเซินและประเทศเวียดนาม”